En Sıcak Konular

Mümtaz'er Türköne


Mümtaz'er Türköne
0 0 0000

İdeolojisi olmayan anayasa



Cumhurbaşkanı Abdullah Gül'ün yeni yasama yılını açış konuşmasında önümüze koyduğu hedef bu. İdeolojisi olmayan bir anayasa yapacağız.

Peki 50 yılın alışkanlığından vazgeçmek kolay mı? İdeolojisi olmayan bir anayasa yapmak her şeye yeniden başlamak demek. Boş bir kâğıdın üzerine yeniden bir tarih yazmaya girişmek. Bir Tabula Rasa. Yeni anayasa çalışmalarının umut dolu başlangıcını da bu deyim karşılıyor. Ancak Tabula Rasa'nın iki önemli anlamı var.

Birincisi her şeyin konuşulabildiği bir sınırsız alan. Hiçbir şart yok. İkincisi ise yeni, taze bir başlangıç. Bu iki anlam birbirini tamamlıyor. Yeni bir başlangıç yapabilmek için her şeyin konuşulabilmesi lâzım. Her şeyin konuşulabilmesi için yeni bir başlangıç yapılması lâzım. Türkiye'nin mevcut anayasası aslında 12 Eylül'de darbe yapan askerlerin yaptığı anayasa değil. O tarihten bugüne, özellikle 1994'ten sonra AB uyum sürecinin de etkisiyle Anayasa'da çok köklü değişiklikler yapıldı. Özellikle geçen sene 12 Eylül'de yapılan ve 12 maddeyi kapsayan referandum çok büyük bir adımdı. Sağlıklı bir demokrasiyi, özgürlükçü bir toplumu engelleyen çok fazla madde kalmadı. Ancak anayasa konusunun, somut anayasa maddeleri üzerinde uzlaşılmasından önce Türkiye'de siyasî iklimi bütünüyle değiştirecek derin bir psikolojik boyutu var. Bu toplum yeni bir anayasa yapmalı. Ve yeni anayasasını, 2012 tarihini, kaleme alanların TBMM olmasını temin etmesi lâzım. Toplum için, siyasî seçkinler için bir özgüven ve demokrasi için bir güç gösterisi fırsatı. Olgunlaşıp bu hale gelmiş bir fırsatı geri çevirmek siyaseten mağlup olmak demek. AK Parti hükümeti ve yeni anayasanın sürükleyici en önemli aktörlerinden olan Cumhurbaşkanı herkesi kucaklayan ve toplumu bütünüyle seferber eden bir siyasî dil kullanıyorlar. Toplumun her kesimini dahil eden Meclis gruplarını sayısal ağırlıklarına göre değil, eşit temsil ilkesine göre anayasa tartışmalarının tarafı haline getiren nazik, medenî ve uzlaşmacı bir dil bu. Bugüne kadar anayasada en uç görüşleri savunanlar bile, bu uzlaşma atmosferinin dışına çıkmaya cesaret edemedi. Çok ılımlı, yapıcı ve umut vaat eden bir durum bu. Bu kadar iyimser olmak ve Tabula Rasa'dan bahsetmek fırsatını neye borçluyuz? Sağlam bir sebep var.

Mevcut anayasaya imza koyanların kendi anayasal düzenlerine sahip çıkacak güçleri yok. Askerler siyaset oyununun bütünüyle dışındalar.

TBMM, sahibi ve koruyucusu olmayan bir anayasayı değiştirecek. Anayasa'nın devletin resmî ideolojisini temsil etme kapasitesi, bizim anayasamızın en önde gelen vasfıydı. Askerler bir ulus-devlet ideolojisi ve bunun üzerine inşa edilmiş Cumhuriyet değerleri ve bu değerleri laiklik prensibinin öncülüğünde korumak ve bu işi de silahlı muhafızlar marifetiyle sürdürmek şeklinde özetlenebilecek bir hegemonya formülü uyguluyordu. Bu hegemonya formülü bugün tamamıyla çökmüş durumda. Ulus devleti yaşatma kapasitesi AK Parti'nin muhafazakâr değerlerinden güç alıyor. Türkiye, demokrasi peşinde olan Arap ülkelerine en çok ihtiyaç duydukları şeyi, Müslümanlar tarafından denenmiş bir laikliği ihraç ediyor. Bu yeni hegemonyanın kendi ideolojisini ve bu ideolojiyi kurumlaştıran bir anayasayı yapması, bu değişimin doğal sonucu değil mi? Peki hangi ideoloji? Bütün dünyada olduğu gibi sermayenin, ulus devletin, demokrasinin ve özgürlüklerin ideolojisi. Her yerde egemen olduğuna göre formüle edip anayasaya yerleştirmeye gerek yok. En pratik yöntem, bütün ideolojilere anayasayı kapatmak. Türkiye ideolojisiz bir anayasa yapmalı. İdeolojisiz anayasa, Atatürk milliyetçiliğinin ve Atatürkçülüğün yer almadığı bir anayasa olacak. 27 Mayıs darbesinden sonra, Anayasa'ya eklenen bu ideoloji askerî vesayet düzenini meşrulaştırmak için icat edildi. Artık anlamı kalmadı.

Piramiti sivri ucundan ayakta tutmaya çalışmak, bir ideoloji üzerine anayasa inşa etmek demek. Durmayacağı açık olduğuna göre yandan destekler ve payandalar gerekli. Halk egemenliğine, Cumhurbaşkanı'nın tabiriyle halkın mührüne sahip bir anayasa ise dörtgen tabanı üzerine haşmetle yerleşmiş ve her türlü dalgayı, aşınmayı ve darbeyi karşılayacak güçte bir anayasal düzene sahip olmak demek. İdeolojisiz anayasayı başarmak Türkiye'yi sağlıklı ve kalıcı bir anayasanın üzerine yerleştirip sağlam bir bünye ile yolumuza devam etmek demek.

İlk adım: İdeolojilerden arınmak. Çok önemli olan bu mevzuya devam edeceğiz.
 
zaman


Bu yazı 394 defa okundu.






Yorumlar

 + Yorum Ekle 
    kapat

    Değerli okuyucumuz,
    Yazdığınız yorumlar editör denetiminden sonra onaylanır ve sitede yayınlanır.
    Yorum yazarken aşağıda maddeler halinde belirtilmiş hususları okumuş, anlamış, kabul etmiş sayılırsınız.
    · Türkiye Cumhuriyeti kanunlarında açıkça suç olarak belirtilmiş konular için suçu ya da suçluyu övücü ifadeler kullanılamayağını,
    · Kişi ya da kurumlar için eleştiri sınırları ötesinde küçük düşürücü ifadeler kullanılamayacağını,
    · Kişi ya da kurumlara karşı tehdit, saldırı ya da tahkir içerikli ifadeler kullanılamayacağını,
    · Kişi veya kurumların telif haklarına konu olan fikir ve/veya sanat eserlerine ait hiçbir içerik yayınlanamayacağını,
    · Kişi veya kurumların ticari sırlarının ifşaı edilemeyeceğini,
    · Genel ahlaka aykırı söz, ifade ya da yakıştırmaların yapılamayacağını,
    · Yasal bir takip durumda, yorum tarih ve saati ile yorumu yazdığım cihaza ait IP numarasının adli makamlara iletileceğini,
    · Yorumumdan kaynaklanan her türlü hukuki sorumluluğun tarafıma ait olduğunu,
    Bu formu gönderdiğimde kabul ediyorum.





    Diğer köşe yazıları

     Tüm Yazılar 
    • 30 Eylül 2012 Bu sefer çözülecek mi?
    • 16 Eylül 2012 Din eğitiminde devlet tekeli kalkıyor
    • 14 Eylül 2012 Siyaset, artık dine alet edilmiyor!
    • 13 Eylül 2012 CHP, PKK ile müzakere yapabilir mi?
    • 9 Eylül 2012 Merkez Sağ'ın son noktası
    • 7 Eylül 2012 Başbakan sertleşmekte haklı mı?
    • 28 Ağustos 2012 Hükümet haklı çıktı
    • 26 Ağustos 2012 Kawa ve Ergenekon
    • 24 Ağustos 2012 Terör sorunu ayrışıyor
    • 17 Ağustos 2012 Hem şiddet üreten, hem barış isteyen bir örgüt
    • 16 Ağustos 2012 'Paralel devlet'in iflası
    • 12 Ağustos 2012 Kürt, Türk, Alevî ve Sünni olmak
    • 10 Ağustos 2012 Yangını kim söndürecek?
    • 5 Ağustos 2012 Ordulaşan partiler ve partileşen ordular
    • 22 Temmuz 2012 Davutoğlu haklı çıkarsa?
    • 17 Temmuz 2012 'Hücre yenilenmesi'
    • 29 Haziran 2012 ÖYM'leri kaldırması için hükümete yetki verdiniz mi?
    • 24 Haziran 2012 Türkiye savaşa girer mi?
    • 21 Haziran 2012 Teröre teslim olmak
    • 19 Haziran 2012 Çözüme yakın mıyız?

    En Çok Okunan Haberler


    Haber Sistemi altyapısı ile çalışmaktadır.
    5,094 µs